Tariz, alaycı bir dille eleştiri yapmanın sanatı olarak tanımlanabilir. Bu ifade biçimi, görünüşte olumlu ifadelerle olumsuz anlamlar taşır ve dinleyiciyi düşündürür. Tariz, edebiyat ve günlük yaşamda sıkça kullanılan bir iletişim yöntemidir.


Reklam Alanı

Bu Yazımızda Neler Bulacaksınız ? Göster

Tariz ne demek?

Tariz, dilin inceliklerini kullanarak bir durumu ya da kişiyi ironik bir şekilde eleştirme sanatıdır. Bu ifade biçimi, görünüşte olumlu bir dille olumsuz bir mesaj iletebilme yeteneği taşır. Tariz, iletişimin derinliği ve zekasıyla öne çıkarak, dinleyicinin dikkatini çekerken aynı zamanda düşündürmeyi de amaçlar. Alaycı bir üslup ile eleştirinin ustaca harmanlandığı bu tarz, edebiyatta ve günlük hayatta sıkça karşımıza çıkar.

Tariz, bir kişiyi veya bir durumu eleştirmek, alay etmek veya iğnelemek amacıyla, söylenen sözün tam tersini kastetme sanatıdır . Halk arasında "dokundurma", "iğneleme" veya "taşlama" olarak da bilinir.

Bu sanatın temel özellikleri şunlardır:

  • Tersini Kastetme: Söylenen söz görünüşte olumlu olsa bile, aslında tam tersi olan olumsuz bir anlam kastedilir.
  • İğneleme ve Eleştiri: Temel amacı, muhatabı dolaylı yoldan eleştirmek veya onunla alay etmektir.
  • Kinaye ile Farkı: Kinayede sözün hem gerçek hem mecaz anlamı doğru olabilir; ancak tarizde gerçek anlam tamamen devre dışıdır ve sadece zıt anlam geçerlidir.

Örnekler:

  • Çok yavaş hareket eden birine: "Maşallah, bu ne hız! Tavşan gibisin." denmesi.
  • Hiç ders çalışmayan bir öğrenciye: "Gözlerim kamaştı, bu ne büyük bir çalışma azmi!" denmesi.
  • Tevfik Fikret'in ünlü dizelerinde yolsuzluk yapanlara hitaben; "Yiyin efendiler yiyin, bu han-ı iştiha sizin; doyunca, tıksırınca, çatlayıncaya kadar yiyin!" diyerek yaptığı eleştiri.

Reklam Alanı

Diğer Yaşam Yazıları
Yaşam